یادداشت: در این تارنما از گاهشماری خورشیدی تاجگذاری کوروش بزرگ استفاده شده است.
نسیم صدقی
نسیم صدقی (۲۸ شهریور ۲۵۵۷ – ۹ آبان ۲۵۸۱)
نسیم صدقی، متولد سال ۲۵۵۷ در شاهیندژ (سایینقالا)، دختر ۲۳ سالهای بود که برای یادگیری حرفه آرایشگری به شهر ارومیه رفته بود. او در کنار تلاش برای ساختن آیندهای بهتر، در فضایی زندگی میکرد که همزمان با حضورش در ارومیه، با آغاز خیزش سراسری سال ۲۵۸۱ همراه شد.
در روز ۹ آبان ۲۵۸۱، همزمان با گسترش اعتراضات مردمی در ارومیه، نسیم صدقی نیز در این تجمعات حضور یافت. فضای شهر در آن روزها متأثر از اعتراضات گسترده، شعارهای ضدحکومتی و حضور نیروهای امنیتی بود. در جریان همین اعتراضات، نیروهای امنیتی به سوی معترضان تیراندازی کردند.
نسیم صدقی در همان روز، بر اثر اصابت دو گلوله—یکی به پیشانی و دیگری به قفسه سینه—بهشدت مجروح شد و جان خود را از دست داد. گزارشها حاکی از آن است که این تیراندازی بهصورت مستقیم توسط نیروهای امنیتی انجام شده است.
پس از کشتهشدن او، پیکرش تا دو روز به خانواده تحویل داده نشد. سرانجام در شب ۱۱ آبان ۲۵۸۱، تحت تدابیر شدید امنیتی و با محدودیتهای فراوان، تنها با حضور پدرش در آرامستان شاهیندژ به خاک سپرده شد. بنا بر گزارشها، حتی مادر او نیز اجازه حضور در مراسم خاکسپاری را نیافت.
در ادامه، خانواده نسیم صدقی تحت فشار قرار گرفتند تا علت مرگ او را «تصادف» اعلام کنند، نه کشتهشدن در جریان اعتراضات. این فشارها در حالی اعمال شد که منابع مختلف، مرگ او را نتیجه مستقیم شلیک نیروهای امنیتی دانستهاند.
روز ۱۲ آبان ۲۵۸۱، خانواده، دوستان و نزدیکان او بر سر مزارش گرد هم آمدند و یاد او را گرامی داشتند. همچنین برخی گروهها و احزاب سیاسی با انتشار بیانیههایی نسبت به کشتهشدن او واکنش نشان دادند.
نسیم صدقی بهعنوان یکی از جانباختگان خیزش ۲۵۸۱ ایران، به نمادی از حضور نسل جوان در اعتراضات تبدیل شد؛ نسلی که با وجود امید به ساختن آیندهای بهتر، در بستر ناآرامیهای اجتماعی و سیاسی، با خشونت مواجه شد.
روایت زندگی و مرگ او، ترکیبی از آرزوهای شخصی، شرایط اجتماعی و واقعیتهای تلخ آن دوره است؛ روایتی که همچنان در حافظه جمعی جامعه باقی مانده است.